ITMO ئۇنىۋېرسىتېتىدىكى فىزىكا ئالىملىرى سۈزۈك ماتېرىياللارنى ئىشلىتىشنىڭ يېڭى ئۇسۇلىنى بايقىدىقۇياش باتارېيەسىبۇ يېڭى تېخنىكا قوشۇمچە ماددىلارنى قوشۇش ئۇسۇلىغا ئاساسلانغان بولۇپ، قىممەت باھالىق مەخسۇس ئۈسكۈنىلەرنى ئىشلەتمەيلا، ماتېرىياللارنىڭ خۇسۇسىيىتىنى ئۆزگەرتىدۇ.
بۇ تەتقىقاتنىڭ نەتىجىلىرى ACSApplied Materials & Interfaces («ئىئون بىلەن قاپلانغان كىچىك مولېكۇلا OPVs: زەرەت توپلىغۇچىلار ۋە توشۇش قەۋەتلىرىنىڭ ئارىلىق دوپلىنىشى») دا ئېلان قىلىندى.
قۇياش ئېنېرگىيەسىدىكى ئەڭ قىزىقارلىق خىرىسلارنىڭ بىرى سۈزۈك نېپىز پەردە نۇرغا سەزگۈر ماتېرىياللارنى تەرەققىي قىلدۇرۇشتۇر. بۇ پەردىنى ئادەتتىكى دېرىزىلەرنىڭ ئۈستىگە چاپلاپ، بىنانىڭ كۆرۈنۈشىگە تەسىر كۆرسەتمەي ئېنېرگىيە ئىشلەپچىقىرىشقا بولىدۇ. ئەمما يۇقىرى ئۈنۈملۈك ۋە ياخشى نۇر ئۆتكۈزۈشچانلىقىنى بىرلەشتۈرگەن قۇياش ئېنېرگىيە باتارېيەلىرىنى تەرەققىي قىلدۇرۇش ناھايىتى قىيىن.
ئادەتتىكى نېپىز پەردە شەكىللىك قۇياش ئېنېرگىيەسى باتارېيەلىرى نۇرنى تېخىمۇ كۆپ تۇتۇۋالىدىغان تۇنىقسىز مېتال ئارقا ئالاقىلىشىش ئۈسكۈنىلىرىگە ئىگە. شەفاف قۇياش ئېنېرگىيەسى باتارېيەلىرى نۇر ئۆتكۈزىدىغان ئارقا ئېلېكترودلارنى ئىشلىتىدۇ. بۇ خىل ئەھۋالدا، بەزى فوتونلار ئۆتكەندە چوقۇم يوقاپ كېتىدۇ، بۇ ئۈسكۈنىنىڭ ئىقتىدارىنى تۆۋەنلىتىدۇ. ئۇنىڭدىن باشقا، مۇۋاپىق خۇسۇسىيەتكە ئىگە ئارقا ئېلېكترودنى ئىشلەپچىقىرىش ناھايىتى قىممەت بولۇشى مۇمكىن،» دەيدۇ ITMO ئۇنىۋېرسىتېتى فىزىكا ۋە قۇرۇلۇش ئىنستىتۇتىنىڭ تەتقىقاتچىسى پاۋېل ۋوروشىلوۋ.
تۆۋەن ئۈنۈملۈكلۈك مەسىلىسى دوپ ئىشلىتىش ئارقىلىق ھەل قىلىنىدۇ. ئەمما بۇلغانمىلارنىڭ ماتېرىيالغا توغرا قوللىنىلىشىغا كاپالەتلىك قىلىش مۇرەككەپ ئۇسۇللار ۋە قىممەت باھالىق ئۈسكۈنىلەرنى تەلەپ قىلىدۇ. ITMO ئۇنىۋېرسىتېتىدىكى تەتقىقاتچىلار «كۆرۈنمەس» قۇياش تاختىسى ياساش ئۈچۈن ئەرزانراق تېخنىكا تەكلىپ قىلدى. بۇ تېخنىكا ئىئون سۇيۇقلۇقى ئارقىلىق ماتېرىيالنى دوپلايدۇ، بۇ بولسا پىششىقلاپ ئىشلەنگەن قەۋەتلەرنىڭ خۇسۇسىيىتىنى ئۆزگەرتىدۇ.
«تەجرىبە ئۈچۈن، بىز كىچىك مولېكۇلا ئاساسلىق قۇياش ئېنېرگىيەسى باتارېيەسىنى ئېلىپ، ئۇنىڭغا نانو تۇرۇبالارنى ئۇلىدۇق. ئاندىن، بىز ئىئون دەرۋازىسى ئارقىلىق نانو تۇرۇبالارغا قوشۇمچە بەردۇق. بىز يەنە ئاكتىپ قەۋەتتىن چىققان توكنىڭ ئېلېكترودقا مۇۋەپپەقىيەتلىك يېتىپ بېرىشىگە مەسئۇل بولغان توشۇش قەۋىتىنى بىر تەرەپ قىلدۇق. بىز بۇنى ۋاكۇئۇم كامېراسىسىز ۋە مۇھىت شارائىتىدا ئىشلىمەي قىلالىدۇق. بىز پەقەت بىر قىسىم ئىئون سۇيۇقلۇقىنى تاشلاپ، ئازراق توك بېسىمى ئىشلەتسەكلا يېتەرلىك بولدى»، دەپ قوشۇمچە قىلدى پاۋېل ۋوروشىلوۋ.
ئالىملار ئۆزلىرىنىڭ تېخنىكىسىنى سىناق قىلىش ئارقىلىق باتارېيەنىڭ ئۈنۈمىنى زور دەرىجىدە ئاشۇرالىدى. تەتقىقاتچىلار ئوخشاش تېخنىكىنى باشقا تىپتىكى قۇياش ئېنېرگىيەسى باتارېيەلىرىنىڭ ئىقتىدارىنى ياخشىلاش ئۈچۈن ئىشلىتىشكە بولىدۇ دەپ قارايدۇ. ھازىر ئۇلار ھەر خىل ماتېرىياللار بىلەن سىناق قىلىپ، دوپ تېخنىكىسىنىڭ ئۆزىنى ياخشىلاشنى پىلانلىماقتا.
ئېلان قىلىنغان ۋاقىت: 2023-يىلى 10-ئاينىڭ 31-كۈنى